ფიოდორ მიხაილოვიჩ დოსტოევსკის “იატაკქვეშეთის ჩანაწერები“ (1864 წ.) მსოფლიო ლიტერატურის ერთ-ერთი ყველაზე გენიალური, გარდამტეხი და წინასწარმეტყველური წიგნია. გარკვეული გაგებით, იგი ყველაზე მეტად “დამანგრეველი” ტექსტია, ვინაიდან მასში თავდაყირა დგას მეცხრამეტე საუკუნის ადამიანის
მთარგმნელი ვალო ჩაჩუა (რიხარდ ვაგნერის ნაწარმოების გამო) 1 საკუთარ მკაცრსა და ძლევამოსილ ნაწარმოებში, სახელად „ხელოვნება და რევოლუცია“, ვაგნერი შემდეგ ჭეშმარიტებას აყალიბებს: ხელოვნება სიხარულია, რომელსაც გააჩნია თვითმყოფადობა, საკუთარი
დეგრაალიზაცია მოდერნისა და მოდერნიზმის შესახებ საუბრისას თავდაპირველად, როგორც ყოველთვის, აღინიშნება ხოლმე, რომ „მათ აერთიანებთ თანამედროვეობა — როგორც კონცეპტი და სულისკვეთება“, თუმცა „მოდერნიზმი და მოდერნულობა განსხვავებული ცნებებია“. მეტიც, „ესთეტიკური მოდერნიზმი —
